మరణం రాజకీయానికి కానీ… మీ రాజనీతిజ్ఞతకు కాదు
భారత రాజకీయాల్లో మాటకు విలువ, రాజనీతికి గౌరవం, ప్రజాస్వామ్యానికి నిబద్ధతను తన ప్రత్యేక శైలితో చూపించిన మహానేత శ్రీ అటల్ బిహారీ వాజపేయి.
మరణం రాజకీయానికి కానీ మీ రాజనీతిజ్ఞతకి కాదు..
మరణం రాజకీయ నాయకులకి కానీ మీ పరిపాలనా దక్షతకి కాదు..
ఈ దేశంలోని ప్రతి జాతీయ రహదారిలో మీ ఆలోచనల ప్రతిరూపం కనిపిస్తుంది..
మీరు కలలు కన్న కనెక్టివిటీ భారత అభివృద్ధి ప్రయాణంలో ఒక ముఖ్యమైన అధ్యాయంగా నిలిచిపోయింది.
ఒక వ్యక్తి కాదు.. ఒక రాజకీయ శకం
అటల్ బిహారీ వాజపేయి పేరు భారత రాజకీయ చరిత్రలో ఒక ప్రత్యేక అధ్యాయం. 1924 డిసెంబర్ 25న గ్వాలియర్లో జన్మించిన ఆయన విద్యార్థి దశలోనే ప్రజా జీవితంపై ఆసక్తి పెంచుకున్నారు. జర్నలిజం రంగంలో పనిచేసిన అనంతరం 1951లో భారతీయ జనసంఘ్లో చేరి రాజకీయ జీవితంలోకి ప్రవేశించారు.
నాలుగు దశాబ్దాలకు పైగా సాగిన పార్లమెంటరీ జీవితంలో ఆయన లోక్సభకు తొమ్మిది సార్లు, రాజ్యసభకు రెండుసార్లు ఎన్నికయ్యారు. వక్తగా, కవిగా, ప్రతిపక్ష నాయకుడిగా, విదేశాంగ మంత్రిగా మరియు ప్రధానమంత్రిగా భారత ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థపై తనదైన ముద్ర వేశారు.
రాజకీయ విభేదాలు ఉన్నప్పటికీ ప్రత్యర్థులను గౌరవించే శైలి, సంకీర్ణ ప్రభుత్వాలను నడిపించే సామర్థ్యం, పార్లమెంటరీ చర్చల్లో తన ప్రసంగాలతో ఆకట్టుకునే తీరు ఆయనకు ప్రత్యేక గుర్తింపును తీసుకొచ్చాయి.
అటల్ జీ జ్ఞాపకాలలో కొన్ని దృశ్యాలు
పోఖ్రాన్ నుంచి ప్రపంచ వేదిక వరకు
1998 మే 11న రాజస్థాన్లోని పోఖ్రాన్లో భారత్ అణు పరీక్షలు నిర్వహించింది. అనంతరం మరో పరీక్షలతో కలిపి ఈ కార్యక్రమం Pokhran-IIగా ప్రసిద్ధి చెందింది. అప్పటి ప్రధాని వాజపేయి నాయకత్వంలో జరిగిన ఈ పరీక్షలు భారత వ్యూహాత్మక సామర్థ్యానికి ఒక కీలక మలుపుగా నిలిచాయి.
1974లో జరిగిన తొలి పోఖ్రాన్ పరీక్షకు “Smiling Buddha” అనే పేరు ప్రసిద్ధి చెందింది. దానికి 24 సంవత్సరాల తర్వాత 1998లో జరిగిన Pokhran-IIని ప్రజా జ్ఞాపకాల్లో అటల్ జీ నాయకత్వంతో ముడిపెట్టి ప్రత్యేకంగా స్మరించుకుంటారు.
లాహోర్కు బస్సులో వెళ్లిన ప్రధాని
అణు పరీక్షల తర్వాత కూడా శాంతి ప్రయత్నాలకు తలుపులు మూయలేదు. 1999 ఫిబ్రవరిలో ఢిల్లీ–లాహోర్ బస్ సర్వీసు ప్రారంభోత్సవ ప్రయాణంలో వాజపేయి స్వయంగా బస్సులో లాహోర్ వెళ్లారు.
భారత్–పాకిస్థాన్ ప్రజల మధ్య సంబంధాలను మెరుగుపరచడం, సంభాషణకు అవకాశం కల్పించడం అనే దౌత్యపరమైన సందేశాన్ని ఆ ప్రయాణం మోసుకెళ్లింది. అయితే అదే సంవత్సరం కార్గిల్ ఘర్షణ పరిస్థితిని పూర్తిగా మార్చింది.
కార్గిల్ సమయంలో దృఢమైన నాయకత్వం
1999 కార్గిల్ ఘర్షణ సమయంలో వాజపేయి ప్రభుత్వం భారత సైన్యానికి రాజకీయ నాయకత్వాన్ని అందించింది. అదే ఏడాది జరిగిన లోక్సభ ఎన్నికల అనంతరం NDA మళ్లీ అధికారంలోకి వచ్చి వాజపేయి ప్రధానమంత్రిగా మూడోసారి బాధ్యతలు చేపట్టారు.
రహదారులు, గ్రామీణ కనెక్టివిటీ.. ముందుచూపు
వాజపేయి పాలనలో భారత మౌలిక వసతుల అభివృద్ధికి ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం లభించింది. ముఖ్యంగా Golden Quadrilateral ప్రాజెక్ట్ దేశంలోని ప్రధాన నగరాలను జాతీయ రహదారుల ద్వారా అనుసంధానించే భారీ మౌలిక వసతుల కార్యక్రమంగా నిలిచింది.
గ్రామీణ రహదారి కనెక్టివిటీని విస్తరించే కార్యక్రమాలకు కూడా ఆయన ప్రభుత్వం ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది. నేడు దేశవ్యాప్తంగా కనిపిస్తున్న రహదారి, కమ్యూనికేషన్ మరియు కనెక్టివిటీ మార్పులను గుర్తుచేసుకునే సందర్భంలో అటల్ జీ పాలనను చాలామంది ఒక ముఖ్యమైన దశగా స్మరిస్తారు.
13 రోజులు.. 13 నెలలు.. చివరికి పూర్తి ఐదేళ్లు
తొలి ప్రధానమంత్రి పదవీకాలం
మెజారిటీని నిరూపించలేక వాజపేయి ప్రభుత్వం స్వల్పకాలంలోనే ముగిసింది. ఈ పదవీకాలం భారత రాజకీయ చరిత్రలో అత్యంత గుర్తుండిపోయే ఘట్టాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది.
13 నెలల సంకీర్ణ ప్రభుత్వం
NDA ప్రభుత్వాన్ని నడిపిన వాజపేయి ప్రభుత్వం 1999లో లోక్సభ విశ్వాస పరీక్షలో కేవలం ఒక్క ఓటు తేడాతో ఓడిపోయింది.
మళ్లీ ప్రజల తీర్పు
1999 ఎన్నికల్లో NDA విజయం సాధించడంతో వాజపేయి మళ్లీ ప్రధానమంత్రిగా బాధ్యతలు స్వీకరించారు.
పూర్తి ఐదేళ్ల పదవీకాలం
వాజపేయి భారతదేశంలో పూర్తి ఐదేళ్ల పదవీకాలం పూర్తి చేసిన తొలి కాంగ్రెసేతర ప్రధానమంత్రిగా చరిత్రలో నిలిచారు.
అటల్ జీ వారసత్వం
Golden Quadrilateral
దేశంలోని ప్రధాన నగరాలను జాతీయ రహదారుల ద్వారా అనుసంధానించే మౌలిక వసతుల కార్యక్రమానికి ప్రాధాన్యం.
Pokhran-II
1998లో భారత అణు పరీక్షలు దేశ వ్యూహాత్మక చరిత్రలో కీలక మలుపుగా నిలిచాయి.
శాంతి ప్రయత్నాలు
లాహోర్ బస్ ప్రయాణం ద్వారా భారత్–పాకిస్థాన్ మధ్య సంభాషణకు రాజకీయ ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
సంకీర్ణ రాజకీయాలు
విభిన్న రాజకీయ పార్టీలతో కూడిన NDA ప్రభుత్వాన్ని సమన్వయంతో నడిపిన నాయకుడిగా గుర్తింపు పొందారు.
అసాధారణ వక్త
పార్లమెంటులో తన ప్రత్యేక ప్రసంగ శైలితో ప్రత్యర్థులను సైతం ఆకట్టుకున్న వక్తగా పేరుపొందారు.
భారతరత్న
2015లో భారతదేశ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం భారతరత్నతో సత్కరించబడ్డారు.
ఓ మహర్షి… నీకు మరణం లేదు
ఒక రాజకీయ నాయకుడి పదవి ముగుస్తుంది. ఒక ప్రభుత్వం ముగుస్తుంది. ఒక రాజకీయ యుగం కూడా మారిపోతుంది. కానీ ఒక నాయకుడు దేశ ఆలోచనా విధానంపై వేసిన ముద్ర తరతరాలకు మిగిలిపోతుంది.