లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి జయంతి: నిరాడంబరత, బాధ్యతకు నిలువెత్తు ఉదాహరణ

న్యూఢిల్లీ: భారత మాజీ ప్రధానమంత్రి లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి జయంతి సందర్భంగా దేశం ఆయన సేవలను స్మరించుకుంటోంది. 1904 అక్టోబర్ 2న ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని మొఘల్‌సరాయ్‌లో జన్మించిన శాస్త్రి స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొని, అనంతరం స్వతంత్ర భారతదేశంలో వివిధ కీలక బాధ్యతలు నిర్వర్తించి ప్రధానమంత్రి పదవికి చేరుకున్నారు.

పేదరికంలో బాల్యం.. స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం వైపు అడుగులు

లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి తండ్రి శారదా ప్రసాద్ పాఠశాల ఉపాధ్యాయుడిగా పనిచేశారు. శాస్త్రి ఏడాదిన్నర వయసులోనే తండ్రిని కోల్పోయారు. ఆర్థిక ఇబ్బందులు ఉన్నప్పటికీ ఆయన విద్యాభ్యాసాన్ని కొనసాగించారు.

మహాత్మా గాంధీ పిలుపుతో సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమంలో పాల్గొనేందుకు తన చదువును పక్కన పెట్టారు. అనంతరం వారణాసిలోని కాశీ విద్యాపీఠంలో విద్యను అభ్యసించారు. అక్కడ పొందిన ‘శాస్త్రి’ అనే విద్యా బిరుదే తరువాత ఆయన పేరులో భాగమైంది. స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొన్న ఆయన బ్రిటిష్ పాలనలో మొత్తం ఏడు సంవత్సరాలు జైలు జీవితం గడిపారు.

నిరాడంబర వివాహం

1927లో లలితాదేవిని వివాహం చేసుకున్నారు. వివాహ సమయంలో కట్నంగా చరఖా, చేతితో నేసిన వస్త్రాన్ని మాత్రమే స్వీకరించారు.

స్వాతంత్ర్యం తర్వాత కీలక బాధ్యతలు

దేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత ఉత్తరప్రదేశ్ ప్రభుత్వంలో బాధ్యతలు చేపట్టిన శాస్త్రి 1951లో న్యూఢిల్లీకి వచ్చారు. కేంద్ర మంత్రివర్గంలో రైల్వేలు, రవాణా-కమ్యూనికేషన్స్, వాణిజ్యం-పరిశ్రమ, హోంశాఖ తదితర బాధ్యతలు నిర్వర్తించారు.

రైల్వే మంత్రిగా ఉన్న సమయంలో జరిగిన ఘోర ప్రమాదానికి నైతిక బాధ్యత వహిస్తూ తన పదవికి రాజీనామా చేశారు.

నెహ్రూ తర్వాత ప్రధానమంత్రి

జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ మరణం అనంతరం 1964 జూన్ 9న లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి భారత ప్రధానమంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. 1964 జూన్ 9 నుంచి 1966 జనవరి 11 వరకు ఆయన ప్రధానమంత్రిగా దేశానికి నాయకత్వం వహించారు.

1965 యుద్ధం.. ‘జై జవాన్.. జై కిసాన్’

1965 భారత్–పాకిస్తాన్ యుద్ధ సమయంలో శాస్త్రి దేశానికి నాయకత్వం వహించారు. ఆ సమయంలో ఆయన ఇచ్చిన “జై జవాన్.. జై కిసాన్” నినాదం సైనికుడితో పాటు రైతు పాత్రను కూడా జాతీయ చర్చలో ముందుకు తెచ్చింది.

ఆ కాలంలో దేశం ఆహార భద్రతకు సంబంధించిన సవాళ్లను ఎదుర్కొంటుండగా, వ్యవసాయ ఉత్పత్తి పెంపు, రైతుల పాత్రకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాల్సిన అవసరాన్ని శాస్త్రి ప్రస్తావించారు.

పాల ఉత్పత్తి రంగానికి ప్రోత్సాహం

1965లో నేషనల్ డెయిరీ డెవలప్‌మెంట్ బోర్డు ఏర్పడిన తర్వాత డాక్టర్ వర్గీస్ కురియన్‌ను ఆనంద్‌లో విజయవంతమైన పాల సహకార నమూనాను దేశవ్యాప్తంగా విస్తరించేందుకు శాస్త్రి ప్రోత్సహించారు. ఈ ప్రయత్నాలు తరువాత ఆపరేషన్ ఫ్లడ్, భారత శ్వేత విప్లవానికి దోహదపడ్డాయి.

తాష్కెంట్ ప్రకటన

1965 యుద్ధం అనంతరం భారత్, పాకిస్తాన్ మధ్య చర్చలు జరిగాయి. తాష్కెంట్‌లో 1966 జనవరి 10న భారత ప్రధాని లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి, పాకిస్తాన్ అధ్యక్షుడు మహమ్మద్ అయూబ్ ఖాన్ తాష్కెంట్ ప్రకటనపై సంతకాలు చేశారు.

తాష్కెంట్‌లోనే మరణం

తాష్కెంట్ ప్రకటనపై సంతకం చేసిన మరుసటి రోజు, 1966 జనవరి 11న లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి తాష్కెంట్‌లో మరణించారు. ఆయనకు 1966లో మరణానంతరం భారతరత్న పురస్కారం లభించింది.

శాస్త్రి జీవితం నుంచి గుర్తుండిపోయే అంశాలు

నిరాడంబర జీవనశైలి, ప్రజా బాధ్యతకు ఇచ్చిన ప్రాధాన్యత, స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో భాగస్వామ్యం, సైనికుడు–రైతు పాత్రకు ఇచ్చిన ప్రాముఖ్యత వంటి అంశాలు లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి ప్రజా జీవితంలో ప్రత్యేకంగా కనిపిస్తాయి.

పవర్ వార్త తరఫున నివాళి: భారత మాజీ ప్రధానమంత్రి, భారతరత్న లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి జయంతి సందర్భంగా పవర్ వార్త ఘన నివాళులు అర్పిస్తోంది.